Bilimsel dergilerde hakemlik

bilimsel dergilerde hakemlik

Son Güncelleme 16 Kasım 2020

Bilimsel dergilerde hakemlik yapabilmek, alanınızda belirli bir birikime sahip olduğunuzu gösterir. Ne kadar çok hakemlik görevi yaparsanız hem alanınızdaki gelişmeleri görme fırsatı elde edersiniz hem de diğer araştırmacıların bilimsel makalelerindeki hataları görerek kendi yazacağınız makalelerde tecrübe edinmiş olursunuz.

Ben sıradan bir doktora öğrencisiyim, bana hakemlik görevi vermezler diye düşünmeyin. Hakemlik için yaş, statü değil tecrübeniz önemlidir! Ne kadar erken başlayabilirseniz sizin yararınıza olacaktır.

Genel olarak bir bilimsel makalenin yayınlanması aşaması şu şekilde işler;

Araştırmacılar makaleyi tamamladıktan sonra bilimsel dergide yayınlanması uygun olup olmadığını öğrenmek için bilimsel derginin editörü tarafından incelenmeye gönderirler.

Editör, hakemlerden makalenin incelenmesi için yardım ister. Genel olarak, inceleme için üç hakem seçilir. Görevi kabul eden hakemler, gönderiyi inceler ve ardından incelenen bilimsel makale hakkındaki düşüncelerini dergiye sunar. Bu inceleme aynı zamanda hakemin makaleyi kabul edip etmeme konusundaki görüşünü de içerir.

Makalenin yazarlar tarafından revize edilmesi durumunda, gözden geçirenin gönderiyi birden çok kez incelemesi gerekebilir.

Bilimsel dergilerde hakemlik görevinin önemi

Akademik kariyerin zorlukları arasında bir de başkalarının makalesi ile mi uğraşacağım?” diye düşünmeyin.

Bilimsel dergilerde hakemlik oldukça önemli bir görevdir. Sadece araştırmaları okumak ve onun hakkında fikirlerinizi belirtmek değildir. Bilimsel makaleyi inceleyebilmek için;

  • çalışmanın dayandığı temelleri
  • kullanılan metodolojiyi
  • makalede sunulan sonuçların ve literatürde var olan araştırmaların

anlaşılması gerekmektedir.

Bilimsel dergilerde hakemlik görevi ile araştırmanızdaki boşluklara da odaklanabilirsiniz. Diğer araştırmacıların çalışmalarını gözden geçirerek, akademik çalışma için gerekli olan temel unsurları net bir şekilde anlamanız sizin araştırmanıza da yardımcı olacaktır. Makalenizi yazarken, kendi bakış açınızın yanı sıra okuyucunun bakış açısını da dikkate almaya başlarsınız. Bilimsel makalelerde hakemlik yapmak, diğer çalışmaları incelerken bulduğunuz hatalardan kaçınmanıza yardımcı olacaktır.

Her araştırmacının alanındaki tüm dergileri okumak için yeterli zamanı olmayabilir. Bilimsel makalelerde hakemlik yaparak, en son araştırmalardan ve gelişmelerden haberdar olabilirsiniz. Bir makaleyi incelerken, hakem olarak, konuyla ilgili halihazırda literatürde mevcut olan araştırmaları da dikkate almalısınız.

Bunun dışında, makalede kullanılan referansları incelemeli ve bahsedilen bilgileri doğrulamak için farklı kaynaklara bakmanız gerekebilir. Kısacası, bilimsel dergilerde hakemlik süreci size bilgi tabanınızı genişletme olanağı sağlar.

Bilimsel dergide hakem olmak özgeçmişinize ekleyeceğiniz bir başlıktan çok daha fazlasını ifade etmektedir. Sizin profesyonel çalışmanızın kalitesini de artıracaktır.

Makale değerlendirmesi, alan hakkında derinlemesine bilgi gerektirir ve yapacağınız her işe büyük değer katacaktır. İnceleme sırasında gözden geçirdiğiniz makale ile rutin çalışmanız arasında bir bağlantı kuramayabilirsiniz, ancak bu süreç kesinlikle ilerideki projelerinize yardımcı olacaktır. Örneğin, öğrencilerinize belirli bir konuyu öğretmeye yardımcı olabilir veya ilgilendiğiniz araştırmayı destekleyebilirsiniz. Her makale incelemesi ile profesyonel uzmanlığınızı iyileştirme potansiyeline sahip bir şeyi öğrenme fırsatı bulursunuz.

Bilimsel dergilerde hakemlik yapmış biri olmak, akademik profilinize önemli bir değer kazandırır. Sizi saygın dergilerin editörlerine, tanınmış akademisyenlere tanıtma şansı verebilir. Akademik dünyaya hakkınızda bilgi vermek sizin için büyük bir fırsat yakalayabilirsiniz. Derginin yayın kuruluna veya diğer önemli toplantılarına davet edilebilirsiniz. Kısacası, yakalayacağınız her fırsat profesyonel yeteneklerinizi geliştirmenize yardımcı olacaktır.

Bilimsel dergilerde hakemlik çeşitleri

Bilimseel makale değerlendirmesi üç tipte kategorize edilir;

  • Tek-kör (Single-blind)
  • Çift-kör (Double-blind)
  • Açık inceleme (Open review)

Tek-kör hakem incelemesinde, hakemlerin kimlikleri açıklanmamaktadır. Ancak hakemler yazarların kim olduğunu görebilir.

Çift kör hakem incelemesinde ise hem yazarın hem de hakemlerin kimlikleri açıklanmaz. Böylece hakem ve yazar arasında iletişim kurularak sürece etkisi ortadan kaldırılır.

Açık incelemede değerlendirmesinde ise yazar hakemlerin kim olduğunu bilir ve hakemler de yazarların kim olduğunu görebilir.

Bilimsel dergilerde hakemliğin türü dergilerin yayın politikasına göre değişiklik göstermektedir.

Bilimsel dergilerde hakemlik nasıl yapılır?

Bilimsel dergilerde hakemlik görevi alabilmek için ilgilendiğiniz dergilerin editörleriyle iletişime geçebilirsiniz. Uzmanlık olan alanınızdan bahsettiğiniz bir e-posta ve editörden profilinizi gözden geçiren veritabanına dahil etmesini isteyebilirsiniz.

Bunun dışında Publons, değerlendirme uzmanı olarak gönüllü olmak için kullanabileceğiniz bir alternatiftir. Publons sitesinde profilinizde (yoksa profilinizi kolayca oluşturabilirsiniz) sol menüdeki My Records>Peer Reviews’e tıklayarak incelemelerinizi ekleyebilirsiniz.

bilimsel dergilerde hakemlik publons

Bu kısımda ister henüz yayınlanmamış makalelerin incelemesini (Pre-publication review) isterseniz de yayınlanmış makalelerin incelemesini (Post-publication review) ekleyebilirsiniz.

bilimsel dergilerde hakemlik_2 publons

Bilimsel dergilerin editörleri buradaki profilinizi inceleyerek size hakemlik teklifi edebilir hatta yeterince etkili bir profiliniz olursa derginin yayın kuruluna davet bile edebilir.

Eğer ki yayınlarınız yeterince etkili ise zaten bilimsel dergilerin editörlerin gözünden kaçmayacaktır. Çalışma alanınızdaki dergiler kendiliğinden zamanla sizinle iletişime geçmek isteyeceklerdir.

Bilgi paylaştıkça çoğalır.

İlginizi Çekebilir
akademik kariyerin zorlukları
Akademik kariyerin zorlukları

Akademik kariyerin faydaları her ne kadar bu yolda ilerlemek isteyenlere bir motivasyon kaynağı olsa da akademik kariyerin zorlukları bu kararı Devamını oku...

Akademik kariyer
Akademik kariyer yapmanın faydaları

Akademik kariyer basamakları uzun ve yorucu olmakla beraber bir takım motive edici ve kişiyi bu mesleğe bağlayan etkenleri vardır. İnsanların Devamını oku...

akademik kariyere ilk adım
Akademik kariyere ilk adım

Akademik kariyer yapmak ciddi bir iştir ve başlamak için karar vermek de bir o kadar zordur. Bununla beraber eksik ya Devamını oku...

Akademik kariyer karnesi h-indeksi, g-indeksi, i10-indeksi
Akademik kariyer karnesi: h-indeksi, i10-indeksi, g-indeksi

h-indeksi, g-indeksi ve i10-indeksi puanlandırma sistemleri araştırmacıların yapmış çalışmaların objektif olarak değerlendirilmesini sağlarlar. Akademisyenlerin yaptığı çalışmalardan elde ettikleri sonuçları bilimsel Devamını oku...

Doktora-yapmanin-faydalari
Doktora yapmanın faydaları

Doktora yapmanın faydaları, doktora öğrencisinin bu yetenekleri kullanabilme beceresine de bağlıdır. Yani doktora yapan biri olarak iş sizde bitiyor. Doktora Devamını oku...

bilimsel dergide yayın
Bilimsel dergide yayın için tavsiyeler

Jyväskylä Üniversitesi (Finlandiya) İşletme ve Ekonomi Fakültesinden Dr. Aijaz A. Shaikh, bilimsel dergide yayın öncesi yapılması gerekenleri ve uzak durulması Devamını oku...

Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir